Satelitska geodezija

Upoznavanje studenata sa mogućnostima korišćenja veštačkih Zemljinih satelita za rešavanje osnovnih geodetskih zadataka pozicioniranja, određivanja gravitacionog polja i geodinamike.

Studenti će biti upoznati sa osnovnom teorijom satelitskog kretanja i tipovima satelitskih merenja koja se mogu koristiti za pozicioniranje, određivanje gravitacionog polja i geodinamička istraživanja. Stečena znanja omogućiće studentima da po završenom kursu lakše ovladaju mogućnostima satelitskih sistema i tehnika koje se koriste u geodeziji, sa težištem na široko zastupljenom satelitskom sistemu NAVSTAR GPS.

Definicija, zadaci i osnovni koncept satelitske geodezije. Referentni koordinatni i vremenski sistemi satelitske geodezije. Kretanje elektromagnetskih talasa kroz Zemljinu atmosferu. Problem dva tela. Keplerovi orbitalni elementi. Tipovi satelitskih orbita. Gravitaciona i negravitaciona poremećajna ubrzanja. Merenje pravaca, dužina i promena dužina. Interferometrijska merenja. Apsolutno i relativno pozicioniranje. Trilateraciono i Doplersko pozicioniranje. Modeli pozicioniranja pseudodužinama. Sateliti kao senzori gravitacionog polja Zemlje. Sateliti kao geodinamičko oruđe. Arhitektura sistema NAVSTAR GPS. Struktura GPS signala. Merenje kodnih i faznih pseudodužina. Greške merenja kodnih i faznih pseudodužina. Funkcionalni model originalnih GPS merenja. Funkcionalni model linearnih kombinacija. Funkcionalni model frekventnih kombinacija. Stohastički GPS model. Matematički model navigacionog GPS rešenja. Matematički model preciznog apsolutnog GPS pozicioniranja (PPP). Matematički model relativnog statičkog GPS pozicioniranja. Matematički model relativnog kinematičkog GPS pozicioniranja. Arhitektura mreža permanentnih GPS stanica. Međunarodni standardi. Satelitski sistemi GLONASS i GALILEO. Lasersko merenje odstojanja do satelita (SLR). Praćenje satelita satelitom (SST). Satelitska altimetrija i gradiometrija.

1. Seeber, G.: Satellitengeodaesie, Grundlagen, Methoden und Anwendungen. Walter de Gruyter, Berlin, New York, 1989.

2. Blagojević, D.: Uvod u satelitsku geodeziju, Građevinski fakultet Univerziteta u Beogradu, Beograd, 2014.

Elaborat vežbi.
Kolokvijumi.
Završni ispit.

Nastava se izvodi kroz predavanja i računske vežbe tokom kojih se studenti upoznaju sa opštim osnovama satelitskog kretanja i satelitskih mernih veličina kao i detaljima arhitekture i korišćenja satelitskog sistema NAVSTAR GPS za rešavanje osnovnih geodetskih zadataka.